Tarihte Diş Hekimliği

Tarihte Diş Hekimliği

Tarihte Diş Hekimliği


İnatçı Diş Ağrılarına Kutsal Sığır Yağı

Şerafettin Sabuncu oğlu, cerrahiyetü’l-hâaniyye adlı kitabında (1. Bab,21 Fasıl)diş ağrısının ilaçla geçmediği durumlarda dağlanmasını önerir.”Diş ağrısı soğuktan ileri geldiğinde  veya dişte kurt olduğunda ilaçtan bir fayda görülmezse dağlamak gerekir. Dağlama kızgın yağ ile yada ateşle yapılır.

Yağ ile dağlamada, bir milin ucuna dolanmış pamuk demir çömlekte kaynatılmış sığır yağına batırılır sıcak sıcak ağrıyan dişin üzerine konur. Pamuk soğuyunca tekrar kızgın yağa batırılır ve bu işlem birkaç kez tekrarlanır. Soğuyan pamuğun üzerine ateşte kızdırılmış dağlama aleti de uygulanabilir.

Ateş ile dağlamada bakırdan veya demirden bir boru yapılır. Boru kalın olmalıdır ki kızıp hastanın ağzına zahmet vermesin. Bu boru ağrıyan dişin üzerine konur. Dağlama aleti ateşte kızdırılıp borunun içinden dişe değdirilir. Bir kaç kere uygulandıktan sonra ağrı geçer. Ondan sonra hasta ağzını arı yağı ile doldurup bir saat tutmalıdır”

Sabuncu oğlu’nun diş tedavisinde diş tedavisinde önerdiği diğer bir yöntemde akupunkturdu. Kendi buluşu olan ve otuz kere denediğini belirttiği bu yönteme göre; bir kişinin sağ tarafındaki dişi ağrıyorsa sol bileğinin alt kemiği üzerine dağ vurulmalı, solu ağrıdığında ise sağına.


Pırasa Diş Düşmanı

Kanuni Sultan Süleyman’ın saray hekimi, dişler ile beslenme ilişkisine dikkat çekerek pırasa, turp, sarımsak ve soğanın dişlere çok zarar verdiğini söyler.

1492’de İspanya’dan İstanbul’a göçmüş bir Musevi ailesine mensup olan Musa Bin Hamun (1490-1554), Kanuni Sultan Süleyman’ın saray hekimiydi. Bu nedenle diş hastalıkları ile tedavilerinden söz eden kitabını Kanuni’ye ithaf etmiştir. Sadece diş hekimliğini ve bağlantılı hastalıkları konu edinen bu eser, türünün tek örneğidir.

Bu kitapta; humoral patoloji esaslarına yönelik bilgiler, ağız ve diş hastalıkları ile bunların ihmali yüzünden sindirim sisteminde doğabilecek problemler, nezle ve soğuk algınlığının diş hastalıklarına etkisi, dişlerin anatomisi ve faydası, dişlerde görülen hastalıkları anlatılır. Musa Bin Hamun; “ koparıcı, kırıcı, dişetlerini yumuşatıcı, delici, çuvaldız iğnesi gibi batıcı, uyuşturucu, vurucu, ağır” sıfatlarıyla 15 diş ağrısı tanımlar. Bunların tedavisinde değişik formüllerde diş tozları kullanılır. Diş tozlarının bal veya yağ ile karıştırılmasıyla elde edilen yakılar dişlerin üzerine konur, gargaralara başvurulur. Şiddetli ağrılarda afyon karıştırılmış gülyağı ılık ılık kulağa damlatılır ya da kaynatılıp süzülmüş afyon kökü ağızda tutulur.

Dişler ile beslenme ilişkisine de dikkat çeken Musa Bin Hamun, birbirine benzeyen yemekleri önerir. Birbirine uymayan yemekler ile pırasa, turp, sarımsak ve soğanın dişlere çok zarar verdiğini söyler. 

İletişim Formu